vrijdag 7 maart 2014

Bestemming bereikt? Nederlandse bronnen met migratiegegevens. Deel 2.



Register van reis- en verblijfpassen

Detail uit het register van reis- en verblijfpassen van Amsterdam uit 1849 (Stadsarchief Amsterdam).
Periode
1849-1923. In sommige plaatsen langer.

Bewaarplaats
Gemeente- of streekarchief. In grote plaatsen werden de passen door de politie afgegeven (politiearchief), in kleine plaatsen door de burgemeester (secretariearchief).

Raadplegen
Registers van reis- en verblijfpassen ouder dan 100 jaar zijn vrij raadpleegbaar op de studiezaal van archiefinstellingen en in beperkte mate op internet (websites van archiefinstellingen). Voor jongere registers kunnen beperkingen gelden.

Gegevens
Signalement, naam, voornamen, beroep, woonplaats, geboorteplaats en -datum van de vreemdeling, reden voor de komst naar Nederland en wijze van legitimatie.

Let op
·         De registers van reis- en verblijfpassen (ook wel vreemdelingenregisters genoemd) zijn niet voor iedere plaats beschikbaar: ze zijn verloren gegaan of nooit opgesteld.
·         De bewaard gebleven registers van reis- en verblijfpassen zijn vaak incompleet (ontbrekende jaren) of kunnen door de slechte staat waarin ze verkeren niet worden ingezien (zoals in Leiden). Amsterdam beschikt over de meest volledige reeks.
·         De registers van reis- en verblijfpassen bevatten niet alle vreemdelingen: alleen diegenen die onder de Vreemdelingenwet verplicht waren een reis- en verblijfpas aan te vragen en zich niet aan de registratie onttrokken. Daarnaast was men laks in de handhaving van de Vreemdelingenwet.
·         Vreemdelingen die na zes jaar verblijf in een Nederlandse gemeente gelijkstelling aanvroegen of gehuwd waren met een Nederlandse vrouw en kinderen hadden die in Nederland waren geboren, hoefden geen reis- en verblijfpas aan te vragen.

Tips
·         Via de registers van reis- en verblijfpassen kun je het signalement/uiterlijk van een voorouder of familielid achterhalen.
·         Tot 1855 en vanaf 1903 werden ook vreemdelingen in de registers opgenomen aan wie geen reis- en verblijfpas werd uitgereikt.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen